Τo περιβάλλον
Φυτό με βλαστό χαμηλό, νανώδες, με κατώτερα φύλλα μακρόμισχα, δισκοειδή – καρδιοειδή, οδοντωτά, τα του βλαστού στενά, λογχοειδή – γραμμοειδή. Άνθη ιώδη, μονήρη.
Φυτό μονοετές, με βλαστό πολύκλαδο, ύψους μέχρι 30 εκατοστά. Φύλλα τα κατώτερα έμμισχα, αντωοειδή – προμήκη, τα ανώτερα επιφυή, ωοειδή – λογχοειδή. Άνθη ιώδη, μασχαλιαία, μονήρη, με μεγάλο ποδίσκο.
Φυτό μονοετές, με βλαστό κατακείμενο. Φύλλα τριχωτά, ελαφρά οδοντωτά, τα κατώτερα έμμισχα, σπαθοειδή – προμήκη, τα ανώτερα επιφυή – γραμμοειδή. Άνθη ιώδη, σε φόβη.
Φυτό πολυετές, με βλαστό όρθιο πολύκλαδο, πυκνοφυή, με ύψος 20 – 60 εκατοστά. Φύλλα λεία ή αραιά τριχωτά, ελαφρά οδοντωτά, τα κατώτερα έμμισχα, ωοειδή – προμήκη, τα ανώτερα επιφυή, λογχοειδή. Άνθη κυανοιώδη, με μεγάλο ποδίσκο.
Είναι πολυετές φυτό, χνουδωτό, με βλαστούς όρθιους, ύψους 10 – 30 εκατοστά. Φύλλα μαλακά, επίπεδα – γραμμοειδή τα κατώτερα και των άγονων βλαστών κοντά, μυτερά. Άνθη κόκκινα σε φόβη.
Φυτό πολυετές, ύψους 20 – 60 εκατοστά, πρασινοκίτρινο, με βλαστούς όρθιους, τριχωτούς, με μεγάλα μεσογονάτια. Φύλλα ωοειδή – ελλειψοειδή, ανά 4 σε κάθε σπόνδυλο. Άνθη κίτρινα, μασχαλιαία, σε δέσμες και με μυρωδιά μελιού. Η ρίζα του παρέχει κόκκινη χρωστική.
Είναι πολυετής πόα με βλαστό ισχυρό ύψους 20-60 εκατοστά, άφυλο στην κορυφή, με φύλλα προμήκη λογχοειδή, με καστανόχρωμες κηλίδες. Τα άνθη είναι λευκού, ιώδες ή ρόδινου χρώματος με φλέβες και στίγματα κόκκινα, εύοσμα και εμφανίζονται σε πυκνό στάχυ.
Είναι πολυετές φυτό, με βλαστούς όρθιους, ύψους 20 – 60 εκατοστά. Φύλλα αγρωστιδόμορφα, 5 – 15 εκατοστά μήκους, με 5 – 7 νευρώσεις. Άνθη ανά 2 , σπάνια περισσότερα ή μονήρη, κόκκινα, με πέταλα μεγάλα, οδοντωτά.
Φυτό ποώδες με μακρύς, λεπτούς βλαστούς που έρπουν πάνω στο έδαφος και ριζοβολούν σε κάθε γόνατο, ύψους μέχρι 30 εκατοστά, ελαφρά τριχωτό. Τα φύλλα είναι πριονωτά, τρίφυλλα που σχηματίζουν ρόδακα και ο ανθικός βλαστός έχει 3 - 10 άνθη. Αναπτύσσεται σε δασώδης περιοχές προτιμώντας εδάφη υγρά. Η αγριοφράουλα παράγει καρπούς μικρούς κόκκινους πολύ αρωματικούς οι οποίοι τρώγονται και θεωρούνται σαν φάρμακο για την αδυναμία γιατί περιέχουν βιταμίνη C, σίδηρο, ασβέστιο και φώσφορο.
Πολυετές φυτό, με βλαστό όρθιο ή απλωτό, ύψους 10 – 30 εκατοστά, τριχωτό, ξυλώδη στη βάση του. Φύλλα γραμμοειδή – λογχοειδή. Άνθη κίτρινα σε βότρυ.
Θάμνος ή μικρό δένδρο, ύψους μέχρι 10 μέτρα, με αγκάθια, κόμη πολύ πλατιά, γυρτή προς τα κάτω. Φύλλα αντίστροφα ωοειδή ως ρομβοειδή ή σφηνοειδή, διαφόρων χρωμάτων, με 3-7 λοβούς. Άνθη λευκά ή ροδόχρωμα σε σκιαδόμορφες φόβες.
Οικοσύστημα
Η πατρίδα μας, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, του κλίματος και της ιδιαίτερης μορφολογίας της, είναι μια από τις πιο πλούσιες σε χλωρίδα περιοχές της γης. Στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας LIFE (πρόγραμμα «Ερημοποίηση: Προστασία εδαφών από την διάβρωση στην Τήνο και Ζαγοροχώρια», Τμήμα Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Τοπίου του ΤΕΙ Ηπείρου και Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων), κατά μήκος ενός μονοπατιού λίγων χιλιομέτρων των Νεγάδων Ζαγορίου, καταγράφηκαν και αναγνωρίστηκαν πάνω από 400 είδη, εκ των οποίων τα κυριότερα παρουσιάζονται εδώ.
Στην πορεία του, το μονοπάτι διασχίζει ένα πολύμορφο τοπίο, όπου οι εικόνες εναλλάσσονται με καταπληκτική ταχύτητα και συχνότητα. Η ύπαρξη πέτρινων αναβαθμίδων, γεφυριών και στοιχείων της ανθρώπινης δραστηριότητας δείχνει ότι η περιοχή αυτή ήταν στενά συνδεδεμένη με την καθημερινή ζωή των κατοίκων.
Το διαδικτυακό αυτό βοτανολόγιο φιλοδοξεί να καλύψει τις ανάγκες του επισκέπτη της περιοχής που επιθυμεί όχι μόνο να παρατηρεί την ομορφιά της φύσης σαν απλός θεατής, αλλά να προχωρήσει σε μια ουσιαστικότερη και βαθύτερη γνωριμία με τον φυσικό κόσμο.
Για να μπορεί ο επισκέπτης να αναγνωρίσει τα υπάρχοντα είδη in situ, κάθε φυτό συνοδεύεται από φωτογραφία, βοτανική περιγραφή, καθώς και από τα στοιχεία που διαθέτουμε για τη χρήση του. Παράλληλα, σχεδιάστηκε ο χάρτης του μονοπατιού και χωρίστηκε σε ευδιάκριτες ζώνες, που σημειώνονται στην περιγραφή του κάθε φυτού.
Σε ό,τι αφορά την ταξινόμηση, η χλωρίδα χωρίστηκε ανάλογα με την εποχή άνθισης στις τέσσερις εποχές, δεδομένου ότι το άνθος αποτελεί την πλέον χαρακτηριστική διαφορά μεταξύ των ειδών. Θα πρέπει να τονιστεί ότι τίποτα στη φύση δεν είναι στατικό, συνεπώς η εποχή άνθισης μπορεί να μετατοπιστεί ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες. Επίσης, η παρουσία των φυτών (ιδιαίτερα των ετήσιων) μπορεί να σημειωθεί και σε ζώνη που δεν αναφέρεται στον χάρτη.
Γιώργος Καρράς, Βαγγέλης Φίλης, Βοτανικές Διαδρομές, Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων, Ιωάννινα 2000

