Τo περιβάλλον

Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Geum urbanum L.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Ροδανθών (Rosaceae).
Περιγραφή

Είναι φυτό ποώδες, πολυετές, ύψους 20-60 εκατοστά, με φύλλα πτερωτά, λυροειδή, με 5-7 φυλλάρια άνισα. Άνθη κίτρινα, μικρά, όρθια. Η ρίζα του είναι ινώδης και έχει μυρωδιά γαρύφαλλου.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούνιο.
Ζώνη άνθησης
Β, Γ, Δ.
043geum-urbanum
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Hedera helix L.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Αραλιιδών (Araliaceae)
Περιγραφή

Φυτό πολυετές, μπορεί να σχηματίσει μικρό θάμνο, αειθαλές με βλαστό έρποντα, αναρριχώμενο με ριζίδια. Φύλλα δερματώδη, γυαλιστερά, παλαμόνευρα, λοβοειδή ως ωοειδή. Άνθη πρασινοκίτρινα, μικρά, σε ακρινά σκιάδια.

Κοινότατο είδος, βρίσκεται σε σκιερά μέρη κάτω από δένδρα και σε τοίχους.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούνιο.
Ζώνη άνθησης
Ε, ΣΤ.
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Helianthemum hymettium Boiss & Heldr
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Κιστιδών (Cistaceae).
Περιγραφή

Πολυετές φυτό, ύψους 5 – 30 εκατοστά, με βλαστούς λεπτούς και φύλλα αντίθετα, έμμισχα, λεία, πράσινα στο πάνω μέρος, λευκά χνουδωτά στην κάτω επιφάνεια, προμήκη – ελλειψοειδή. Άνθη κίτρινα.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούνιο.
Ζώνη άνθησης
Β.
045helianthemum-hymettium
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Helleborus cyclophyllus Boiss.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Βατραχιδών (Ranunculaceae).
Περιγραφή

Πολυετές φυτό με βαθύ ρίζωμα. Έχει φύλλα παλαμοειδή, σύνθετα , πριονωτά στις άκρες. Τα άνθη εκφύονται από τις μασχάλες αυτών και έχουν χρώμα πράσινο.

Πιθανώς ο «Ελλέβορος των Αντικύρων» με τον οποίο ο βοσκός Μελάμπους θεράπευσε τις κόρες του βασιλιά του Άργους Πρώτου.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει από τον Μάρτιο ως τον Μάιο.
Ζώνη άνθησης
Β, Δ.
046helleborus-cyclophyllus
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Iris sintenisii Janka.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Ιριδιδών (Iridaceae)
Περιγραφή

Πολυετές φυτό, με φύλλα στενά 6 – 8 χιλιοστά πλάτους και 20 – 45 εκατοστά μήκους, οξύληκτα, με βλαστό στρογγυλό, ύψους 10 – 30 εκατοστά, που καταλήγει σε δύο ιώδους χρωματισμού, άνθη.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάρτιο με Απρίλιο.
Ζώνη άνθησης
Β, Δ.
047iris-sintenisii
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Lysimachia atropurpurea L.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Πριμουλιδών (Primulaceae)
Περιγραφή

Πολυετές φυτό, με βλαστό όρθιο και φύλλα λογχοειδή, εναλλασσόμενα, τα ανώτερα σχεδόν επιφυή. Άνθη σκούρα κόκκινα, με κοντό ποδίσκο, σε μακρύ και κυλινδρικό στάχυ.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούλιο.
Ζώνη άνθησης
Α, Β.
059lysimachia-atropurpurea
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Lathyrus vernus (L.) Bernch.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Ψυχανθών (Leguminosae).
Περιγραφή

Πολυετές φυτό, με βλαστούς λείους, γωνιώδεις, όρθιους, μη αναρριχώμενους, ύψους 20 – 50 εκατοστά. Φύλλα με 2 – 4 ζεύγη φυλλαρίων, πράσινα, γυαλιστερά, ωοειδή – λογχοειδή. Άνθη κοκκινοϊώδη, σε βότρυ μακρύτερο του αντίστοιχου φύλλου.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Απρίλιο με Ιούλιο.
Ζώνη άνθησης
Β, Γ, Δ.
056lathyrus-vernus
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Legousia speculum – veneris Chaix.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Καμπανουλιδών (Campanulaceae)
Περιγραφή

Μονοετής πόα, με βλαστό όρθιο, ύψους 10 – 40 εκατοστά, χνουδωτό ή σχεδόν λείο, με απλωτές διακλαδώσεις. Φύλλα επιφυή, ελαφρά κυματιστά. Άνθη κυανού χρώματος, όρθια σε μικρούς μασχαλιαίους κόρυμβους.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούνιο.
Ζώνη άνθησης
Α, Β.
057legousia-speculum
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Listera ovata R. Br.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Ορχιδοειδών (Orchidaceae).
Περιγραφή

Φυτό με πολλές σαρκώδης ρίζες, με βλαστό όρθιο, ύψους 20-60 εκατοστά, και δύο αντίθετα ωοειδή ή ελλειπτικά φύλλα ως 20 εκατοστά, στη βάση. Τα άνθη είναι σε πολυανθή βότρυ, μικρά και πρασινωπά, με γλωσσάριο μακρύ, με δύο λοβούς σαν πόδια ανθρώπου.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούνιο.
Ζώνη άνθησης
Ε, ΣΤ.
058listera-ovata
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Malus sylvestris Miller
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Ροδανθών (Rosaceae).
Περιγραφή

Θάμνος ή μικρό δένδρο, ύψους 2-10 μέτρα, με λίγα ή πολλά αγκάθια, κόμη πολύ πλατιά, αραιή, γεμάτη βραχυκλάδια. Φύλλα ωοειδή, ελλειψοειδή ή σχεδόν κυκλικά ελαφρά πριονωτά, πράσινα. Άνθη λευκά ή ροδόχρωμα σε σκιαδόμορφους βότρεις. Καρπός μικρό μήλο πράσινο ως κοκκινωπό.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Απρίλιο με Μάιο.
Ζώνη άνθησης
Β.
Φυτά
Επιστημονική ονομασία
Minuartia verna (L.) Hiern.
Οικογένεια
Ανήκει στην οικογένεια των Καρυοφυλιδών (Caryophyllaceae)
Περιγραφή

Φυτό πολυετές, με βλαστούς ύψους 5 – 10 εκατοστά, λεπτούς, όρθιους, χνουδωτούς. Φύλλα πράσινα, γραμμοειδή, όρθια. Άνθη ανά 1 – 4 σε αραιή ταξιανθία, με σέπαλα λογχοειδή και πέταλα ωοειδή, λευκού χρωματισμού.

Εποχή
Άνοιξη
Περίοδος άνθησης
Ανθίζει τον Μάιο με Ιούνιο.
Ζώνη άνθησης
Β.
062minuartia-verna

Η πατρίδα μας, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, του κλίματος και της ιδιαίτερης μορφολογίας της, είναι μια από τις πιο πλούσιες σε χλωρίδα περιοχές της γης. Στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας LIFE (πρόγραμμα «Ερημοποίηση: Προστασία εδαφών από την διάβρωση στην Τήνο και Ζαγοροχώρια», Τμήμα Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Τοπίου του ΤΕΙ Ηπείρου και Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων), κατά μήκος ενός μονοπατιού λίγων χιλιομέτρων των Νεγάδων Ζαγορίου, καταγράφηκαν και αναγνωρίστηκαν πάνω από 400 είδη, εκ των οποίων τα κυριότερα παρουσιάζονται εδώ.

Στην πορεία του, το μονοπάτι διασχίζει ένα πολύμορφο τοπίο, όπου οι εικόνες εναλλάσσονται με καταπληκτική ταχύτητα και συχνότητα. Η ύπαρξη πέτρινων αναβαθμίδων, γεφυριών και στοιχείων της ανθρώπινης δραστηριότητας δείχνει ότι η περιοχή αυτή ήταν στενά συνδεδεμένη με την καθημερινή ζωή των κατοίκων.

Το διαδικτυακό αυτό βοτανολόγιο φιλοδοξεί να καλύψει τις ανάγκες του επισκέπτη της περιοχής που επιθυμεί όχι μόνο να παρατηρεί την ομορφιά της φύσης σαν απλός θεατής, αλλά να προχωρήσει σε μια ουσιαστικότερη και βαθύτερη γνωριμία με τον φυσικό κόσμο.

Για να μπορεί ο επισκέπτης να αναγνωρίσει τα υπάρχοντα είδη in situ, κάθε φυτό συνοδεύεται από φωτογραφία, βοτανική περιγραφή, καθώς και από τα στοιχεία που διαθέτουμε για τη χρήση του. Παράλληλα, σχεδιάστηκε ο χάρτης του μονοπατιού και χωρίστηκε σε ευδιάκριτες ζώνες, που σημειώνονται στην περιγραφή του κάθε φυτού.

 Σε ό,τι αφορά την ταξινόμηση, η χλωρίδα χωρίστηκε ανάλογα με την εποχή άνθισης στις τέσσερις εποχές, δεδομένου ότι το άνθος αποτελεί την πλέον χαρακτηριστική διαφορά μεταξύ των ειδών. Θα πρέπει να τονιστεί ότι τίποτα στη φύση δεν είναι στατικό, συνεπώς η εποχή άνθισης μπορεί να μετατοπιστεί ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες. Επίσης, η παρουσία των φυτών (ιδιαίτερα των ετήσιων) μπορεί να σημειωθεί και σε ζώνη που δεν αναφέρεται στον χάρτη.

 

Γιώργος Καρράς, Βαγγέλης Φίλης, Βοτανικές Διαδρομές, Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων, Ιωάννινα 2000