Τo περιβάλλον
Μονοετές ή διετές φυτό, απλωτό ή ανερχόμενο, χνουδωτό, συνήθως ερυθρωπό, με βλαστούς εύθραυστους, ύψους 10 – 40 εκατοστά. Φύλλα με μήκος 3 – 4 εκατοστά, χωρισμένα σε 3 κύριους λοβούς, ως την βάση τους. Λοβοί δις πτερόλοβοι, με προμήκη, μυτερά λοβίδια. Άνθη σε τριχωτούς ποδίσκους. Πέταλα ρόδινα, αντωοειδή.
Πολυετές φυτό, με φύλλα στενά 6 – 8 χιλιοστά πλάτους και 20 – 45 εκατοστά μήκους, οξύληκτα, με βλαστό στρογγυλό, ύψους 10 – 30 εκατοστά, που καταλήγει σε δύο ιώδους χρωματισμού, άνθη.
Πολυετές φυτό με βαθύ ρίζωμα. Έχει φύλλα παλαμοειδή, σύνθετα , πριονωτά στις άκρες. Τα άνθη εκφύονται από τις μασχάλες αυτών και έχουν χρώμα πράσινο.
Πιθανώς ο «Ελλέβορος των Αντικύρων» με τον οποίο ο βοσκός Μελάμπους θεράπευσε τις κόρες του βασιλιά του Άργους Πρώτου.
Πολυετές φυτό, ύψους 5 – 30 εκατοστά, με βλαστούς λεπτούς και φύλλα αντίθετα, έμμισχα, λεία, πράσινα στο πάνω μέρος, λευκά χνουδωτά στην κάτω επιφάνεια, προμήκη – ελλειψοειδή. Άνθη κίτρινα.
Φυτό πολυετές, μπορεί να σχηματίσει μικρό θάμνο, αειθαλές με βλαστό έρποντα, αναρριχώμενο με ριζίδια. Φύλλα δερματώδη, γυαλιστερά, παλαμόνευρα, λοβοειδή ως ωοειδή. Άνθη πρασινοκίτρινα, μικρά, σε ακρινά σκιάδια.
Κοινότατο είδος, βρίσκεται σε σκιερά μέρη κάτω από δένδρα και σε τοίχους.
Είναι φυτό ποώδες, πολυετές, ύψους 20-60 εκατοστά, με φύλλα πτερωτά, λυροειδή, με 5-7 φυλλάρια άνισα. Άνθη κίτρινα, μικρά, όρθια. Η ρίζα του είναι ινώδης και έχει μυρωδιά γαρύφαλλου.
Φυτό χνουδωτό με πολυετές πατατόμορφο ρίζωμα. Ο βλαστός είναι απλός, χωρίς φύλλα, όρθιος, ύψους 10 – 40 εκατοστά. Τα φύλλα της βάσης έχουν διάμετρο 6-8 εκατοστά και είναι βαθειά σχισμένα, σχεδόν ως τη βάση, σε 5 – 9 λοβούς. Οι λοβοί είναι πτερόλοβοι, με 3 – 6 γραμμοειδή λοβίδια σε κάθε πλευρά. Τα άνθη του είναι ρόδινα - ιώδη, με πέντε ελεύθερα πέταλα, αντωοειδή, δίλοβα στο άκρο.
Μονοετές φυτό, τριχωτό, με τρίχες απλωτές, με βλαστούς ύψους 10 – 40 εκατοστά. Φύλλα παλαμοειδή με 5 – 9 τρισχιδή τμήματα χωριζόμενα μέχρι το μέσο, με λοβούς πλατείς. Άνθη μικρά, ρόδινα, σε ποδίσκους μικρότερους των φύλλων.
Μονοετές φυτό, με βλαστούς μάλλον όρθιους, ύψους 10 – 30 εκατοστά, τριχωτό, με τρίχες απλωτές. Φύλλα παλαμοσχιδή, σε 5 – 7 λοβούς, σχισμένους σχεδόν ως τη βάση. Άνθη ροδινοπόρφυρα, με φλέβες, με ποδίσκους με δυο άνθη.
Πολυετές φυτό, χνουδωτό, με βλαστούς χωρίς φύλλα, ύψους 10 – 30 εκατοστά. Φύλλα όλα σχεδόν παράρριζα, παλαμοσχιδή, σε 5 τμήματα τρίλοβα. Άνθη κόκκινα, με φλέβες έντονες, με ποδίσκους που βγαίνουν από την βάση του φυτού.
Είναι φυτό μονοετές, λείο, συνήθως κοκκινωπό, με βλαστούς ύψους 10 – 40 εκατοστά. Φύλλα 2 – 6 εκατοστά, δισκοειδή, με 5 αντωοειδής λοβούς, με 3 οδόντες στην άκρη, σχεδόν λεία, πράσινα και συχνά με αποχρώσεις κοκκινωπές. Τα άνθη είναι ρόδινα, με πέταλα 8-10 χιλιοστά, αντωοειδή.
Οικοσύστημα
Η πατρίδα μας, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, του κλίματος και της ιδιαίτερης μορφολογίας της, είναι μια από τις πιο πλούσιες σε χλωρίδα περιοχές της γης. Στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας LIFE (πρόγραμμα «Ερημοποίηση: Προστασία εδαφών από την διάβρωση στην Τήνο και Ζαγοροχώρια», Τμήμα Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Τοπίου του ΤΕΙ Ηπείρου και Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων), κατά μήκος ενός μονοπατιού λίγων χιλιομέτρων των Νεγάδων Ζαγορίου, καταγράφηκαν και αναγνωρίστηκαν πάνω από 400 είδη, εκ των οποίων τα κυριότερα παρουσιάζονται εδώ.
Στην πορεία του, το μονοπάτι διασχίζει ένα πολύμορφο τοπίο, όπου οι εικόνες εναλλάσσονται με καταπληκτική ταχύτητα και συχνότητα. Η ύπαρξη πέτρινων αναβαθμίδων, γεφυριών και στοιχείων της ανθρώπινης δραστηριότητας δείχνει ότι η περιοχή αυτή ήταν στενά συνδεδεμένη με την καθημερινή ζωή των κατοίκων.
Το διαδικτυακό αυτό βοτανολόγιο φιλοδοξεί να καλύψει τις ανάγκες του επισκέπτη της περιοχής που επιθυμεί όχι μόνο να παρατηρεί την ομορφιά της φύσης σαν απλός θεατής, αλλά να προχωρήσει σε μια ουσιαστικότερη και βαθύτερη γνωριμία με τον φυσικό κόσμο.
Για να μπορεί ο επισκέπτης να αναγνωρίσει τα υπάρχοντα είδη in situ, κάθε φυτό συνοδεύεται από φωτογραφία, βοτανική περιγραφή, καθώς και από τα στοιχεία που διαθέτουμε για τη χρήση του. Παράλληλα, σχεδιάστηκε ο χάρτης του μονοπατιού και χωρίστηκε σε ευδιάκριτες ζώνες, που σημειώνονται στην περιγραφή του κάθε φυτού.
Σε ό,τι αφορά την ταξινόμηση, η χλωρίδα χωρίστηκε ανάλογα με την εποχή άνθισης στις τέσσερις εποχές, δεδομένου ότι το άνθος αποτελεί την πλέον χαρακτηριστική διαφορά μεταξύ των ειδών. Θα πρέπει να τονιστεί ότι τίποτα στη φύση δεν είναι στατικό, συνεπώς η εποχή άνθισης μπορεί να μετατοπιστεί ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες. Επίσης, η παρουσία των φυτών (ιδιαίτερα των ετήσιων) μπορεί να σημειωθεί και σε ζώνη που δεν αναφέρεται στον χάρτη.
Γιώργος Καρράς, Βαγγέλης Φίλης, Βοτανικές Διαδρομές, Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων, Ιωάννινα 2000
