Τo περιβάλλον

Βρίσκεται μέσα στην Λεπτοκαρυά και γεφυρώνει τον ρέμα της «Τσιούλας». Το γεφύρι είναι μονότοξο αλλά η φυσιογνωμία του έχει αλλοιωθεί σημαντικά αφού στην ανάντη πλευρά του έχει κατασκευαστεί τσιμεντένια διαπλάτυνση ώστε να μπορούν να περνούν αυτοκίνητα. Γι αυτό και είναι ορατή μόνο η νότια πλευρά του ενώ έχει πλακοστρωθεί και το παλιό του καλντερίμι.

Συναντάμε το γεφύρι, στον δρόμο από την κεντρική πλατεία του χωριού προς την εκκλησία του Αγίου Αθανασίου.

Συντεταγμένες: Ν 39.8240799 Ε 20.9123499 / 39°49'26.7"N 20°54'44.5"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Βρίσκεται νότια από το Ελατοχώρι και βορειοδυτικά από το Φλαμπουράρι, στο ρέμα της Γκούρας, που περνάει ανάμεσα από το Ελατοχώρι και το Σέσι.

Πιθανόν να πρόκειται για το γεφύρι που αναφέρει ο Ι.Λαμπρίδης ^[1]: «Την δε γέφυραν μεταξύ της κώμης ταύτης (Τσερνέση) και Φλαμπουράρη έκτισεν (1808) ο Πέτρος Μιχαήλ …».

Είναι μονότοξο και το λιθόστρωτο οδόστρωμα του έχει ανισοϋψείς αρκάδες.

Ο εντοπισμός του είναι ιδιαίτερα δύσκολος εξ’ αιτίας της απομονωμένης και δύσβατης θέσης του. Το μονοπάτι που οδηγεί σ’ αυτό (ασαφές και δυσδιάκριτο λόγω της εγκατάλειψης και της διάβρωσης), ξεκινάει στα αριστερά του δρόμου Ελατοχωρίου – Μακρίνου, 300 μέτρα μετά την εκκλησία της Παναγίας και 70 μέτρα πριν την μεγάλη δεξιά φουρκέτα του δρόμου. Το ακολουθούμε και γρήγορα βγαίνουμε σε έναν αυχένα με έντονα σημάδια διάβρωσης του εδάφους. Συνεχίζουμε ίσια στο δυσδιάκριτο μονοπάτι για άλλα 150 μέτρα. Στρίβουμε αριστερά στην κατηφορική ράχη και σε 300 μέτρα φτάνουμε στο γεφύρι.

[1] «Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων» Ι. Λαμπρίδης, , τεύχ. Β΄, 1880 (σελίδα 95)

Συντεταγμένες: Ν 39.86044 Ε 20.97679 / 39°51'37.6"N 20°58'36.4"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Το μικρό αυτό γεφυράκι βρίσκεται στο Καβαλλάρι, μέσα στο χωριό και γεφυρώνει το ρέμα του «Γυφτόλακκου» που καταλήγει στον Ζαγορίτικο ποταμό. Είναι μονότοξο, με συνεχόμενους αρκάδες για στηθαίο.

Το εντοπίζουμε αν κατευθυνθούμε από το Καβαλλάρι προς τον Ανθρακίτη και λίγο πριν τα τελευταία σπίτια του χωριού στρίψουμε δεξιά στον τσιμεντόδρομο. Το συναντάμε μετά από 140 μέτρα.

Συντεταγμένες: Ν 39.7436145 Ε 20.9139534 / 39°44'37.0"N 20°54'50.2"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Το μονότοξο αυτό γεφυράκι βρίσκεται μέσα στην Λεπτοκαρυά, μπροστά από τις «Τρεις Βρύσες», την μεγάλη πλακοσκεπή βρύση του χωριού, με τους τρεις κρουνούς.

Βοηθούσε την επικοινωνία του ανατολικού μαχαλά με το κεντρικό τμήμα του χωριού και παραμένει μέχρι και σήμερα λειτουργικό.

Στο οδόστρωμά του έχουν γίνει πολλές παρεμβάσεις και έχει πλακοστρωθεί.

Συναντάμε το γεφύρι, στον δρόμο από την κεντρική πλατεία του χωριού προς την εκκλησία του Αγίου Νικολάου.

Συντεταγμένες: Ν 39.82341 Ε 20.91461 / 39°49'24.3"N 20°54'52.6"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Βρίσκεται μέσα στο Σκαμνέλι, στον κάτω μαχαλά, δίπλα από την εκκλησία της Παναγίας. Γεφυρώνει το ρέμα Λιντζέτο που καταλήγει στο Σκαμνελιώτικο ρέμα. Σύμφωνα με τον Ι.Λαμπρίδη,το έκτισε ο Χατζή Γεώργιος Παρτάλης το 1808 ^[1]. Το γεφύρι ήταν δίτοξο αλλά η δυτική καμάρα του κατέρρευσε πριν από πολλά χρόνια μετά από έντονη βροχόπτωση. Έτσι στο τμήμα της κατεστραμμένη καμάρας κατασκευάστηκε σύγχρονη γέφυρα από οπλισμένο σκυρόδεμα. Παρά τις μεγάλες επεμβάσεις, διατηρείται το ένα τόξο του καθώς και το λιθόστρωτο οδόστρωμα στο τμήμα της παλιάς καμάρας.

Θα το συναντήσουμε λίγα μέτρα πριν την είσοδο της εκκλησίας της Παναγίας.

[1] «Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων» Ι. Λαμπρίδης, , τεύχ. Β΄, 1880 (σελίδα 100)

Συντεταγμένες: Ν 39.9107258 Ε 20.849273 / 39°54'38.6"N 20°50'57.4"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Το μονότοξο αυτό γεφυράκι βρίσκεται στους Νεγάδες, στην άκρη του χωριού, δίπλα στην «Κάτω Βρύση», στην θέση «Νανάτικα». Σύμφωνα με τον Ι.Λαμπρίδη^[1] κτίστηκε μαζί με την βρύση, το 1785 με χρήματα του Κωνσταντίνου Νανάτη. Εξυπηρετούσε τις μετακινήσεις των κατοίκων για τις αγροτικές και υλοτομικές τους δραστηριότητες. Το περιβάλλον του γεφυριού έχει υποβαθμιστεί από τον δρόμο που διέρχεται σε ελάχιστη απόσταση από αυτό.

Το συναντάμε σε απόσταση 400 μέτρων από την πλατεία των Νεγάδων στο δρόμο προς Φραγγάδες.

[1] «Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων» Ι. Λαμπρίδης, , τεύχ. Β΄, 1880 (σελίδα 99)

Συντεταγμένες: Ν 39.8647539 Ε 20.8499297 / 39°51'53.1"N 20°50'59.8"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Το μονότοξο αυτό γεφυράκι έχει επιχωματωθεί από την διάνοιξη του χωματόδρομου που οδηγεί από τον Ανθρακίτη στα χωράφια του χωριού. Για τον λόγο αυτό είναι ορατή μόνο η κατάντη πλευρά του και εντοπίζεται δύσκολα λόγω της βλάστησης και της απότομης κοίτης του ρέματος στο σημείο αυτό. Το συναντάμε σε απόσταση 400 μέτρων από τον κεντρικό δρόμο του χωριού, στην πρώτη αριστερή στροφή του χωματόδρομου.

Συντεταγμένες: Ν 39.766419 Ε 20.870748 / 39°45'59.1"N 20°52'14.7"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Το μονότοξο, μικρών διαστάσεων γεφυράκι, βρίσκεται δυτικά των Νεγάδων στην τοποθεσία «Βαλαδιμέρη» δίπλα στην ομώνυμη βρύση. Ο Ι.Λαμπρίδης αναφέρει ως χορηγό τον Δημήτριο Καραστάθη.^[1] Το γεφύρι βοηθούσε στην μετακίνηση των κατοίκων προς τις αγροτικές καλλιέργειες της περιοχής και προς τους μύλους που βρίσκονταν χαμηλότερα στο ρέμα.

Για να το προσεγγίσουμε, ακολουθούμε τον δρόμο από τους Νεγάδες για Κήπους. Σε 1,4 χιλιόμετρα στο αριστερό μέρος του δρόμου, τοιχίο με παλιά ενημερωτική πινακίδα δείχνει την αρχή του μονοπατιού που σε 300 μέτρα, μας οδηγεί μέχρι την βρύση και το γεφύρι.

[1] «Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων» Ι. Λαμπρίδης, , τεύχ. Β΄, 1880 (σελίδα 99)

Συντεταγμένες: Ν 39.8637276 Ε 20.8430986 / 39°51'49.4"N 20°50'35.1"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Το μικρό αυτό γεφυράκι βρίσκεται μέσα στη Δόλιανη και γεφυρώνει το κεντρικό ρέμα του χωριού. Είναι μονότοξο, με χαμηλό πέτρινο στηθαίο. Βρίσκεται στην θέση «Στάλος», όνομα που προέρχεται από το ότι στο σημείο αυτό συγκεντρώνονταν (στάλιαζαν) τα κοπάδια του χωριού.

Το συναντάμε σε 200 μέτρα βόρεια από την κεντρική πλατεία και 100 μέτρα πιο πάνω από το γεφύρι του Παπα-Ηλία.

Συντεταγμένες: Ν 39.82308 Ε 20.95262 / 39°49'23.1"N 20°57'09.4"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Βρίσκεται κάτω από το Δίκορφο και γεφυρώνει το ρέμα της Κασίμαινας που καταλήγει στο Ζαγορίτικο ποταμό. Πρέπει να είναι από τα τελευταία πέτρινα γεφύρια που κατασκευάστηκαν στο Ζαγόρι πριν παγιωθεί η χρήση του τσιμέντου.

Το γεφύρι εξυπηρετούσε την μετακίνηση από το Δίκορφο προς την περιοχή των Ριζιανών και προς τους Νεγάδες και τους Φραγγάδες. Μετά το γεφύρι σε κοντινή απόσταση, υπήρχε νερόμυλος, ενώ 150 μέτρα πριν από αυτό υπάρχει ακόμα πέτρινο στέγαστρο με παλιό εικονοστάσι.

Είναι μονότοξο, με οριζόντιο οδόστρωμα και πέτρινα πεζούλια για στηθαία. Στην κατάντη πλευρά και δεξιά από την καμάρα, υπάρχει κόγχη με εντοιχισμένη μαρμάρινη πλάκα που μας πληροφορεί ότι κτίστηκε 1904 με έξοδα του Στασούλη Στάθη και πως αρχιτέκτονες του γεφυριού ήταν οι Ιωάννης και Αλέξιος Π.Τσίπας από την Πυρσόγιαννη. Το επώνυμό τους δεν διακρίνεται καλά λόγω μιας ρωγμής στο σημείο όπου αναγράφεται.

Έχει κηρυχτεί ιστορικό διατηρητέο μνημείο (ΥΑ ΥΠΠΕ/ΔΙΛΑΠ/Γ/1260/30653/2-7-1982 - ΦΕΚ 628/Β/26-8-1982).

Για να το προσεγγίσουμε, ακολουθούμε από την πλατεία του χωριού τον δρόμο για το νεκροταφείο και, στην στροφή πριν από αυτό, τον αφήνουμε και στρίβουμε δεξιά (υπάρχει ενημερωτική πινακίδα), σε δυσδιάκριτο και αρκετά κατηφορικό μονοπάτι. Κατηφορίζοντας την ράχη, συναντάμε σε 200 μέτρα, παλιό, στενό χωματόδρομο, που είχε ανοιχτεί για τις ανάγκες συντήρησης του γεφυριού αλλά σήμερα είναι απροσπέλαστος από οχήματα και έχει μετατραπεί σε μονοπάτι. Το ακολουθούμε προς τα δεξιά για να φτάσουμε σε 700 μέτρα, στο στέγαστρο με το εικονοστάσι. Ακολουθώντας την υπόδειξη μιας ακόμα ενημερωτικής πινακίδας, στρίβουμε αριστερά και συναντάμε το γεφύρι, 150 μέτρα χαμηλότερα και μετά από συνολική πορεία 30 λεπτών από το χωριό.

Συντεταγμένες: Ν 39.794636 Ε 20.8076239 / 39°47'40.7"N 20°48'27.4"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Βρίσκεται στην περιοχή των Ριζιανών στο Μπαγιώτικο ρέμα και ανήκει στους Νεγάδες. Κατά τον Ι.Λαμπρίδη κατασκευάστηκε από τον Νεγαδιώτη Χατζή Δούκα το 1780^[1]. Συνέδεε τους Νεγάδες με το Δίκορφο και το Μανασσή ενώ βοηθούσε την μετακίνηση προς τις αγροτικές εκτάσεις των Ριζιανών.

Το γεφύρι είναι μονότοξο και για στηθαία έχει αρκάδες μόνο στο ψηλότερο μέρος της καμάρας, ενώ στα υπόλοιπα τμήματα υπάρχουν προστατευτικά, χαμηλά πεζούλια.

Για να το προσεγγίσουμε, ακολουθούμε από τους Κήπους τον δρόμο για Φραγγάδες και σε 6,5 χιλιόμετρα (λίγα μέτρα πριν την πέτρινη βρύση), στρίβουμε δεξιά, σε μικρό, δυσδιάκριτο χωματόδρομο, που καταλήγει μετά 300 μέτρα στο γεφύρι.

[1] «Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων» Ι. Λαμπρίδης, , τεύχ. Β΄, 1880 (σελίδα 80)

Συντεταγμένες: Ν 39.8313 Ε 20.82852 / 39°49'52.7"N 20°49'42.7"E

Λήψη αρχείου για χρήση συσκευής GPS:

Οικοσύστημα

Η πατρίδα μας, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, του κλίματος και της ιδιαίτερης μορφολογίας της, είναι μια από τις πιο πλούσιες σε χλωρίδα περιοχές της γης. Στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας LIFE (πρόγραμμα «Ερημοποίηση: Προστασία εδαφών από την διάβρωση στην Τήνο και Ζαγοροχώρια», Τμήμα Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Τοπίου του ΤΕΙ Ηπείρου και Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων), κατά μήκος ενός μονοπατιού λίγων χιλιομέτρων των Νεγάδων Ζαγορίου, καταγράφηκαν και αναγνωρίστηκαν πάνω από 400 είδη, εκ των οποίων τα κυριότερα παρουσιάζονται εδώ.

Στην πορεία του, το μονοπάτι διασχίζει ένα πολύμορφο τοπίο, όπου οι εικόνες εναλλάσσονται με καταπληκτική ταχύτητα και συχνότητα. Η ύπαρξη πέτρινων αναβαθμίδων, γεφυριών και στοιχείων της ανθρώπινης δραστηριότητας δείχνει ότι η περιοχή αυτή ήταν στενά συνδεδεμένη με την καθημερινή ζωή των κατοίκων.

Το διαδικτυακό αυτό βοτανολόγιο φιλοδοξεί να καλύψει τις ανάγκες του επισκέπτη της περιοχής που επιθυμεί όχι μόνο να παρατηρεί την ομορφιά της φύσης σαν απλός θεατής, αλλά να προχωρήσει σε μια ουσιαστικότερη και βαθύτερη γνωριμία με τον φυσικό κόσμο.

Για να μπορεί ο επισκέπτης να αναγνωρίσει τα υπάρχοντα είδη in situ, κάθε φυτό συνοδεύεται από φωτογραφία, βοτανική περιγραφή, καθώς και από τα στοιχεία που διαθέτουμε για τη χρήση του. Παράλληλα, σχεδιάστηκε ο χάρτης του μονοπατιού και χωρίστηκε σε ευδιάκριτες ζώνες, που σημειώνονται στην περιγραφή του κάθε φυτού.

Σε ό,τι αφορά την ταξινόμηση, η χλωρίδα χωρίστηκε ανάλογα με την εποχή άνθισης στις τέσσερις εποχές, δεδομένου ότι το άνθος αποτελεί την πλέον χαρακτηριστική διαφορά μεταξύ των ειδών. Θα πρέπει να τονιστεί ότι τίποτα στη φύση δεν είναι στατικό, συνεπώς η εποχή άνθισης μπορεί να μετατοπιστεί ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες. Επίσης, η παρουσία των φυτών (ιδιαίτερα των ετήσιων) μπορεί να σημειωθεί και σε ζώνη που δεν αναφέρεται στον χάρτη.

Γιώργος Καρράς, Βαγγέλης Φίλης, Βοτανικές Διαδρομές, Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ιωαννίνων, Ιωάννινα 2000

Τo περιβάλλον

Οικοσύστημα

Το οικοσύστημα του Ζαγορίου

Η βιοποικιλότητα των μανιταριών στο Ζαγόρι

Αρχιτεκτονική

Ναοί και μοναστήρια

Γεφύρια

Κοσμική ζωγραφική